Người Việt sống giữa lệnh phong tỏa ở Italy

Sắc lệnh phong tỏa của Thủ tướng Giuseppe Conte được phê duyệt lúc 2h sáng 8/3, khi nhiều người Italy, trong đó có Stella Vũ , vẫn đang say ngủ. Theo sắc lệnh này, vùng Lombardy cùng 14 tỉnh thuộc các vùng phía bắc bao gồm Emilia Romagna, Marche, Veneto và Piedmont sẽ "nội bất xuất, ngoại bất nhập" đến ngày 3/4 do số người nhiễm nCoV tại nước này tăng mạnh lên hơn 7.300 ca, trong đó có 366 trường hợp tử vong.

đô thị Domodossola mà cô gái người Việt đang sống thuộc tỉnh Verbano-Ossola-Cusio, vùng Piedmont, cũng được liệt vào "vùng đỏ", nghĩa là mọi hoạt động ra vào đều bị cấm. Tối hôm trước, trên đường trở về nhà từ thủ phủ Torino, vợ chồng Stella Vũ đã có chút lo lắng khi đọc được thông tin trên báo chí Italy về dự thảo đưa hàng loạt tỉnh thành vào danh sách "vùng đỏ". Hai người lo liệu xem nên làm gì để đối mặt với tình hình giờ nhưng không nghĩ nơi mình sinh sống cũng nằm trong số đó.

"Như người Việt Nam thường ví von là thông tin đến nhanh đến mức 'không kịp trở tay'", cô gái 28 tuổi, lấy chồng bản địa, chia sẻ với VnExpress . "Mình sững sờ mấy giây, tưởng vẫn còn đang mơ".

Stella nhanh chóng gọi điện thoại dặn dò cô em gái đang học ở Torino, rồi gọi cho mẹ ở Việt Nam thông báo tình hình. Chồng cô khẩn trương hoàn tất công việc ở ngoài rồi cùng vợ đi siêu thị mua đồ ăn.

Cô nhận thấy mọi người xung quanh vẫn tỏ ra bình tĩnh khi có lệnh phong tỏa, đứng cách nhau một mét theo quy định và chỉ một nửa số khách mua nhiều hơn mức thường ngày. Kệ rau củ quả, giấy vệ sinh vẫn đầy ắp. Điểm đáng chú ý duy nhất là nhân viên thu ngân của siêu thị bắt đầu đeo găng tay. Nhà chỉ có hai vợ chồng và hai chú chó nên Stella cũng quyết định không mua đồ điển tích quá nhiều.

"Có thể một phần do Italy phần lớn là người già nên chưa cập nhật thông tin kịp thời, một phần là người dân bị cấm ra khỏi khu vực phong tỏa nhưng vẫn có thể đi lại trong tỉnh thành một cách hạn chế. Tôi tự trấn an rằng ở trong vùng phong tỏa cũng không quá tệ vì chí ít sẽ hạn chế được việc xúc tiếp với những người từ tâm dịch đến".

Vùng Piedmont có 47 thành phố, nhưng chỉ mới ghi nhận 13 ca nhiễm nCoV. Từ đêm 7/3, thông báo về kế hoạch phong tỏa bị rò rỉ trên báo chí đã khiến hàng nghìn người ở phía bắc hấp tấp tìm cách sơ tán về phía nam hoặc sang nước khác. Một người láng giềng cùng tòa nhà với Stella cũng kịp rời thủ phủ Milan để trở về đô thị.

Một siêu thị ở thị thành Milan đầy ắp thực phẩm hôm 9/3. Ảnh: kiên trung

Sáng trước nhất của lệnh phong tỏa, kiên trinh , một sinh viên vừa tốt nghiệp ở Milan, đi siêu thị mua ít đồ ăn dự trữ để tránh phải ra ngoài trong những ngày tới. Các nhà hàng, quán bar, tiệm cắt tóc, cửa hàng điện máy, siêu thị châu Á hoặc của người Hoa đều đã đóng cửa không thông báo khi nào mở lại. Đường sá vắng vẻ hơn dù hệ thống giao thông công cộng vẫn hoạt động bình thường.

Ghé vào các siêu thị, Kiên nhận thấy điểm đặc biệt là không có ai tỏ ý kỳ thị khi thấy một người châu Á như mình đeo khẩu trang.

"Họ lịch sự xếp hàng ở quầy thu ngân, thậm chí nhường cho người mua ít đồ tính sổ trước", Kiên tả. "Không có hiện tượng đổ xô tích tụ thực phẩm. Khách mua nhiều cốt tử là người châu Á hoặc Trung Quốc. Họ mua cả chục lốc nước khoáng, thịt hộp, rau quả, trứng đầy ắp xe đẩy".

Vào hiệu thuốc, Kiên được yêu cầu xếp hàng vì mỗi lần chỉ một người được vào trong phòng ngừa lây. Khẩu trang vẫn "cháy hàng" như vài tuần trở lại đây, do không có nguồn cung.

"So với tuần trước, 10 người mới có 1 người đeo khẩu trang, thì nay tỷ lệ này tăng lên khoảng 3/10. ngoại giả, họ đeo khăn quàng trùm mũi miệng. Tuy nhiên, một số người đeo khẩu trang che miệng nhưng hở mũi", Kiên cho biết.

Điều mà Kiên thấy an tâm hơn và "sạch nhất" hôm đó là thay vì quét và lau sàn như thông thường, nhân viên vệ sinh tòa nhà mà anh đang sinh sống còn tưới nước khử trùng và dùng cồn lau tay nắm cửa.

24 giờ sau đó, Italy ghi nhận thêm gần 1.800 trường hợp dương tính với nCoV, nâng tổng số người nhiễm tại nước này lên hơn 9.100, số ca tử vong tăng lên 463, trở thành ổ dịch lớn thứ hai thế giới. Tối 9/3, lệnh phong tỏa tiếp kiến được . tất thảy người dân được yêu cầu ở nhà, hoạt động đi lại trên toàn quốc sẽ bị ngừng đến ngày 3/4, trừ khi có lý do khẩn cấp hoặc vấn đề sức khỏe.

thông tin này khiến nhiều người Việt có kế hoạch về nước hoảng hốt vì không biết liệu có được xuất cảnh hay không.

2h sáng, Nguyễn Giang , nữ sinh ở đô thị Modena, vùng Emilia Romagna, vẫn ngay ngáy không ngủ được. Giang cho hay mình đã mua máy bay về Việt Nam ngày 10/3 và không nhận được thông báo hủy chuyến nào. Cô đã chuẩn bị tờ khai theo mẫu của Bộ Nội vụ Italy, trong đó nêu rõ lý do khẩn muốn rời khỏi nước này là để tránh dịch, nhưng không biết liệu có được ưng ý hay không.

Trước Giang, có hai nữ sinh Việt khác đi cả đêm đến sân bay Milan để bay về Việt Nam nhưng sau khi làm thủ tục check in xong, chuẩn bị lên phi cơ thì bị viên chức soát vé chặn lại. Hai cô gái đã bật khóc khi được thông tin rằng họ bị cấm xuất phát vì đến từ "vùng đỏ".

"Mình đã vậy chuẩn bị giấy má đầy đủ. Mình sẽ đến trường bay thật sớm để đề phòng sự cố xảy ra còn kịp xoay xoả", Giang nói.

Một góc vắng vẻ ở tỉnh thành Venice sau khi có lệnh phong tỏa hôm 8/3. Ảnh: Phạm Hùng Vương .

chủ toạ hội sinh viên Việt Nam tại Italy Phạm Hùng Vương cho biết có khoảng 900 sinh viên người Việt tại nhà nước châu Âu này. Tại vùng Lombady, có khoảng 60 sinh viên, cốt tử tụ hợp ở các đô thị lớn là Milan, Brescia, Pavia, Varese. Từ 2 tuần trước, sinh viên đã được nghỉ ở nhà để phòng dịch và được học bù bằng hình thức học trực tuyến.

Ngoài những người xác định ở lại vì vướng công việc hoặc gặp vấn đề về giao kèo nhà hay thẻ trú ngụ, nhiều người lo lắng đã đặt luôn vé về Việt Nam. Một số trường có sinh viên sang đây học theo dạng liên kết, bàn luận cũng đã khuyến khích và kêu gọi sinh viên về nước.

"Đây là tâm lý dễ hiểu. Trong trường hợp xấu phải vào bệnh viện, sinh viên nước ngoài cũng gặp khó khăn về mặt tiếng nói nên khó giao du và xử lý tình huống. hoài cũng có thể rất tốn kém", Vương cho biết.

Khi lệnh phong tỏa đầu tiên được đưa ra, nhiều du học sinh ở ngoài các điểm nóng tiếp tục lên kế hoạch về Việt Nam. Tuy nhiên, khi toàn Italy được đặt trong tình trạng phong tỏa, nhiều bạn trẻ đã tìm đến Hội sinh viên để được viện trợ với nỗi hoang mang "đi không được, ở không xong".

Những người muốn rời đi cảm thấy bối rối khi không biết phải điền vào tờ khai của Bộ Nội vụ Italy như thế nào và lý do về nước tránh dịch liệu có được ưng ý.

Hùng Vương cho hay để được phép chuyển di, mọi người cần tải bản khai báo thông báo trên trang web của Bộ Nội vụ Italy. Một số chốt an ninh cũng có tờ khai này để người dân điền ngay tại chỗ.

"Người dân chỉ được đồng ý cho chuyển di vì lý do công việc, sức khoẻ hoặc trường hợp bất khả kháng. Trường hợp bạn có công văn triệu tập về Việt Nam thì nên dịch ra tiếng Italy", Vương cho hay. "Ai chưa đặt vé phi cơ về Việt Nam nên suy xét cẩn thận bởi viên chức an ninh có quyền chối từ nếu xét thấy lý do không hợp lý".

Vương, người đang ở thành phố Venice, cho rằng vào thời khắc hỗn loạn này, cách tốt nhất là yên vị tại chỗ, dự trữ đồ ăn và bình tĩnh theo dõi thông tin, không quá hoảng loạn, hoang mang. Bản thân anh cũng không có ý định về Việt Nam, một phần vì bận công việc, một phần vì xác định đây là vấn đề toàn cầu và sẽ diễn tiến trong thời gian dài nên không thể né tránh.

"Ngay từ ngày trước tiên công bố dịch, ban chấp hành Hội Sinh viên đã có những thông tin chính thức trên Facebook để cảnh báo sinh viên cũng như chỉ dẫn những biện pháp phòng tránh lây nCoV. Đại sứ quán Việt Nam tại Italy cũng thành lập đường dây nóng để hỗ trợ công dân Việt Nam và du học trò. Hiện chưa ghi nhận ca nào nhiễm nCoV là công dân cũng như sinh viên Việt Nam tại Italy", Vương cho hay.

Trong khi đó, những người ở lại băn khoăn về nguy cơ truyền nhiễm và việc khám chữa bệnh khi nhiễm nCoV, bởi ở Italy, hiện những ca dương tính ở thể nhẹ vẫn được cho tự cách ly tại nhà và tham mưu điều trị duyệt y hotline, chỉ những ca nặng mới được nhập viện.

Ở lại Italy, Stella Vũ vừa lo cho mình vừa lo cho cha mẹ ở Việt Nam. Từ cuối tháng hai, xưởng rượu nho của vợ chồng cô bị hàng loạt khách hàng ở các nước hủy hẹn vì được khuyến cáo tránh đến Italy. Một sự kiện về rượu nho cũng bị hủy vì Italy cấm tụ họp đông người.

Nhà hàng và khách sạn nhỏ của gia đình chồng cô đối mặt với tình trạng hủy phòng dồn dập vì du khách lo sợ Covid-19. Các nhà hàng trong địa phương được mở cửa 6h-18h nhưng đành ngừng hoạt động bởi lượng khách loáng thoáng không đủ để trả tổn phí.

Những thông điệp kêu gọi đoàn kết và khích lệ người dân được dán ở bảng hiệu của toà thị chính thành phố Domodossola hôm nay. Ảnh: Stella Vũ

"Khi có thêm lệnh phong tỏa, người dân nhận ra sự việc nghiêm trọng hơn họ nghĩ và cũng nghiêm túc hơn trong việc phòng dịch", Stella nói.

Mọi người quàng khăn che mũi, đeo găng tay khi nhận hay trả tiền cho khách hàng. Các viên chức trong nhà hàng của nhà cô được phổ thông cách rửa tay và hạn chế tiếp xúc khách hàng, che miệng khi ho hay hắt xì hơi, không bắt tay, ôm hôn.

Stella cũng chuẩn bị sẵn nước rửa tay khô và khăn ướt diệt khuẩn, lau dọn nhà bằng nước sát khuẩn và mở cửa cho thông thoáng. Tuy nhiên, cơ quan y tế Italy không khuyến khích đeo khẩu trang khi không bị bệnh và Stella cũng không thể tìm được nơi nào bán khẩu trang để mua.

"Chính phủ Italy phải chấp nhận đóng cửa một vùng và giờ là toàn quốc dù quyết định này ảnh hưởng nghiêm trọng đến kinh tế. Chỉ hy vọng người dân hiểu và chấp hành trang nghiêm quy định để kiểm soát dịch bệnh", Stella nói.

Hôm qua, chồng cô đã đi mua gà về nuôi và dự trù bữa nay đi mua rau về trồng để tăng nguồn tự cung tự cấp qua thời kỳ dịch bệnh.

"Cuộc sống luôn có những điều bất ngờ. Nó huỷ hoại mình hay làm mình mạnh mẽ hơn là do chính bản thân mình quyết định. Dù sao nhà mình vẫn còn đủ rượu vang để uống dần. Không khéo qua được đợt này, viết sách kể về trải nghiệm trong 'vùng đỏ' lại bán đắt như tôm tươi", Stella đùa.

Anh Ngọc